Çin ile ABD arasında Güney Çin Denizi’nde savaş gemisi gerginliği

Çin Halk Kurtuluş Ordusu Güney Cephesi Komutanlığı, yaptığı açıklamada, ABD donanmasına ait Arleigh Burke sınıfı güdümlü füze muhribi USS Milius’un, Çinlilerin “Nanşa” olarak isimlendirdiği Spartly Adaları’ndaki Mischief Resifi yakınında “kara sularına müsaadesiz olarak girdiğini” bildirdi.

Çin deniz ve hava kuvvetlerinin seyir boyunca gemiyi gözlediği ve takip ettiği belirtilen açıklamada, “Çin, Güney Çin Denizi’ndeki adalarda ve yakınındaki sularda tartışmasız egemenliğe sahiptir. Bölgedeki askeri birlikler yüksek teyakkuzu sürdürecek, Güney Çin Denizi’nde egemenliği, güvenliği, barışı ve istikrarı kararlılıkla savunacaktır.” tabirlerine yer verildi.

ABD’nin Pasifik’teki 7. Filosu da yaptığı açıklamada, geminin geçişinin uluslararası hukuka uygun bir “seyrüsefer serbestisi operasyonu” olduğunu bildirdi.

Geminin, tartışmalı resife 12 mil uzaklıkta seyrettiği, bunun kara suları için uluslararası kabul gören aralık olduğunun kaydedildiği açıklamada, ayrıyetendoğal hali düşük dalga irtifasında olan resifin uluslararası hukuka göre kara suları sayılamayacağı ifade edildi.

Açıklamada, ABD’nin hangi ülkeden gelirse gelsin denizlerdeki çoka kaçan egemenlik taleplerine karşı çıktığı belirtilerek, “Uluslararası toplumun denizlerde seyrüsefer serbestisini sağlama sorumluluğu vardır, bu global güvenlik, istikrar ve refahın korunması için gereklidir.” değerlendirmesi yapıldı.

ABD savaş gemisinin bölgedeki faaliyetinin, Çin ordusunun Tayvan lideri Tsai Ing-wen’in ABD’yi ziyaretinin akabinde Ada etrafında başlattığı askeri tatbikata denk gelmesi dikkati çekti.

Çin ile egemenlik ihtilafındaki Tayvan, Güney Çin Denizi’nin kuzeyinde yer alıyor.

Güney Çin Denizi anlaşmazlığı

Güney Çin Denizi, kıyıdaş ülkelerin İkinci Dünya Savaşı’nın akabinde bağımsızlıklarını kazanmasından bu yana egemenlik ihtilaflarına husus oluyor.

Çin, ilk defa 1947’de yayımladığı haritayla Güney Çin Denizi’nin yüzde 80’inde egemenlik iddiasında bulunuyor. Filipinler, Vietnam, Brunei ve Malezya benzeri kıyı komşusu ülkeler de bölgede hak iddia ediyor.

Çin’in bölgedeki ihtilaflı adalarda askeri üsler inşa etmesi ve sivil gemi filolarını uzun vadeli bulundurmasına bölge ülkelerinin yanı sıra ABD de karşı çıkıyor.

ABD’nin de son periyotta Çin’in artan varlığına karşı bölgede “Seyrüsefer Serbestisi Operasyonları” (FONP) ismini verdiği askeri devriye ve seyir faaliyetlerini artırdığı gözleniyor.