“İnsanlar iki duruma da düşürülmemeli. Hukuk herkese lazım”
Fehmi Koru*
Dün yazdım: İktidarların kullanabileceği imkanlar, fırsatlar ve verebileceği umutlar ile muhalefet yarışamaz. Cumhur İttifakı’nın kalabalığı daha fazla idiyse buna şaşırmam.
Ben hala bir gün evvelki muhalif kalabalığın seçim sonucuna dair daha çok önemli bir mesaj teşkil ettiği kanaatindeyim.
İktidarlar masraf ayak kalabalıklara daha çok kıymet veriyorlar.
Örneğini dün yeniden burada vermiştim: Tek partili periyodun sonunu getiren 70 küsur yıl evvelki 14 Mayıs 1950 seçiminin öncesinde, CHP’nin düzenlediği İstanbul mitinginde, partinin kent başkanı da olan İstanbul valisi Fahrettin Kerim Gökay, lideri Cumhurbaşkanı İsmet İnönü’ye, harikulade kalabalığı göstererek “İşte Paşam İstanbul” diyerek övünmüştü.
DP’nin İstanbul mitingi heyecan vericiydi fakat valinin övünmesi doğruydu; DP’nin mitingi CHP’ninki kadar kalabalık değildi.
O seçimi hem İstanbul hem de Türkiye genelinde kaybetti periyodun iktidarı CHP; seçimi kazanan, kitlelerini “Yeter, söz milletindir” sloganıyla heyecanlandıran rakibi DP oldu.
İstanbul mitingleri olaysız geçti de Erzurum’da olana ne diyeceğiz?
Millet İttifakı ismine düzenlenen mitinge katılan İstanbul’un belediye başkanı Ekrem İmamoğlu’na reva görülen muamele, otobüsünün taşlanması, iştirakçilere saldırılması olacak şeyler değil. Emniyet güçleri gelişmeleri izlemek yerine evvelce alınan önlemlerle taşkınlıkların önüne geçmeli, olaylar meydana geldiğinde de müdahale etmeliydi.
Valinin tuhaf açıklamalarına diyecek söz bulamıyorum.
İktidarın küçük ortağı MHP’nin başkanının meydanlarda söylediği içinde ‘mermi’ sözcüğü geçen cümle akılda tutulduğunda, Erzurum’daki olayın kansız geçmesine sevinebiliriz bile.
Geçmiş tecrübeler, mitinglere yönelik barışçı olmayan davranışların, yapanlara, yapıldığında müdahale etmeyenlere ve olan-biteni hafife alıp hücumlara maruz kalanları suçlayanlara fayda getirmediğinin delili.
İktidar seçim sonrasında yerinde kalacaksa da pozisyonunu kaybedecekse de, bu süreç, barışçı havaya halel getirilmeden gerçekleştirilmeli. İktidar yerini müdafaayı başarırsa yönetilemez bir ülkeyle karşı karşıya kalabilir; muhalefete düştüğünde ise bu sefer kederini anlatmakta zorlanabilir.
Umarım, Erzurum’da olan Erzurum’da kalır, öbür yerlerde de tekrarlanmaz.
İktidar cephesi şu sırada daha önemli bir sıkıntıyla karşı karşıya. Vaktiyle kendisine yakın olmuş, yan yana bulunmuş, yardımlarını görmüş ya da yardımlarına koşmuş kimileri, o pozisyonlarında elde ettikleri bilgileri ya da içinde yer aldıklarını ileri sürdükleri operasyonları, şu günlerde kamuoyuyla paylaşmaktalar.
Sedat Peker’le başlayan sürece son haftalarda Muhammed Yakut ve Ali Yeşildağ da katıldı.
Peker YouTube görüntüleri ile yola çıkmıştı, öbürleri de aynı yolda.
Videoların her biri milyonlarca kişi tarafından izleniyor.
İktidarın bu gelişmeye karşı hali, yayına erişimi engellemekle sınırlı kalıyor. Sedat Peker artık görüntülerini yayınlayamaz halde, diğer ikisinin de görüntüleri yayınlandıktan kısa süre sonra erişilemez oluyor.
Videolardaki argümanlar için harekete de geçilmiyor.
İzleyenler açısından argümanlar baş karıştırmaktan öbür bir işe yaramıyor.
İhbarcı mı, itirafçı mı bu şahıslar?
Hiçbiri değil. Değil, zira ülkemizde buna benzeyen durumlar için düşünülmüş ve uygulamaya konulmuş bir türel yer bulunmuyor.
Geçmişte siyasi tarihimize ‘İSKİ skandalı’ olarak geçen bir gelişme yaşanmış ve bahis yargıya intikal etmişti; fakat o durumda savcılar resen harekete geçtiklerinden kamuoyu olaydan haberdar olabilmiş, basın da hususun üzerine gidebilmişti.
Savcılar harekete geçmeyince savlar iddia olarak kalmayı sürdürüyor günümüzde.
Kafa karışıklığına yol açan da bu durum.
ABD’de ve birtakım Avrupa ülkelerinde, içinde bulundukları ortamlarda suç işlendiğine vakıf olan, yapılan yanlışlıkların kamu çıkarına aykırı olduğunu gözlemleyen şahısların, bildiklerini paylaşmaları teşvik ediliyor.
‘Whisleblower’ deniliyor o tıp bireylere ve kendilerine muhafaza zırhı sağlanıyor.
Oralarda suç örgütleri içerisinde yer almış, kendisi de suça bulaşmış, hatta ortaya çıktığında cezalandırılmasını gerektirecek suçlar işlemiş şahıslar, örgütün çökertilmesi ve örgüt lider takımı ile üyelerinin ortaya çıkartılıp cezalandırılmalarına yardım etmeleri karşılığında muhafaza altına alınabiliyor.
Yeni bir kimlikle hayatlarını sürdürmelerine müsaade ediliyor o kişilerin…
Bizde bu türlü bir hukuksal çerçeve bulunmadığı ya da var olan çerçeve çeşitli sebeplerle kullanılmadığı için, suçlar ya da kamu çıkarına aykırı yanlışlıklar üzerine gidilemiyor.
Şimdilerde kamuoyunu meşgul eden çıkışlar, siyasi içerikli oldukları ve çoklukla mevcut iktidarla ilgili tezlerle sınırlı bulundukları için ilgi çekiyor; fakat her ortaya atılan iddia seviyesinde kalıyor ve mevzular herhangi bir sonuca ulaşmıyor.
Ne kadar kötü.
Bu çeşit tezli çıkışlarla sırf iktidar -haklı ya da haksız- yıpranmıyor, siyaset de siyasi yapı da yıpranmadan nasibini alıyor.
Yargının devreye girmesi için ise iktidar değişikliği gerekiyor.
Seçime kısa süre kala ortalığa dökülen görüntüler, ne kadar erişime kapatılmak istenirse istensin, bir yolu bulunup meraklılara ulaştığı gibi, erişim yasağına takılanlar da, gerçeklikleri sınanmamış tezlerden fısıltı gazetesi yoluyla haberdar oluyorlar.
Bu ortada seçmenlerin durumunu düşünüyorum: Kimi öğrendiklerinden etkilenip oyunu değiştirecek kimi de öğrendikleri kendisini rahatsız ettiği halde oyunu evvelden nasıl kullanıyorsa tekrar aynı yönde kullanacak.
İnsanlar iki duruma da düşürülmemeli. Hukuk herkese lazım.
*Bu yazı fehmikoru.com adresinden motamot alınmıştır.