Avrupa Konseyi’nden Ankara’ya çağrı: Kavala ve Demirtaş serbest bırakılsın, Türkiye AİHM kararlarına uymalı

Avrupa Konseyi’nin yasama ve yürütme organları, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarına karşın tutuklulukları süren eski Halkların Demokrasi Partisi (HDP) Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş ve iş adamı Osman Kavala’nın serbest bırakılması daveti yaptı.

Avrupa Kurulu Parlamenterler Meclisi (AKPM) Türkiye Raportörü Stefan Schennach, 11-14 Haziran tarihlerinde Ankara ve İstanbul’daki temaslarında Türkiye’ye, Demirtaş ve Kavala başta olmak üzere AİHM kararlarına uyulması gerektiği ihtarını yineledi.

Avrupa Kurulu Bakanlar Komitesi de geçen hafta yaptığı toplantılarda Kavala ve Demirtaş’ın serbest bırakılması gerektiğini kayda geçirdi.

AKPM Türkiye Raportörü Avusturyalı siyasetçi Stefan Schennach geçen hafta Türk yetkililerle, AİHM kararlarının uygulanması ve Avrupa Kurulu ile yüksek seviyeli diyaloğun devam etmesi konusunda görüşmeler yaptı.

Temaslarına ilişkin 18 Haziran’da bir açıklama yapan Schennah, Kavala ve Demirtaş ile cezaevinde görüşme imkanı bulduğunu söyledi.

Schennah, bunun için de Türkiye’nin AKPM heyeti başkanlığını yürüten AKP Ankara Milletvekili Tuğrul Türkeş’e teşekkür ettiğini kaydetti.

Avusturyalı raportör, Türkiye’de Dışişleri ve Adalet Bakanlığı yetkililerinin yanı sıra Anayasa Mahkemesi (AYM) üyeleriyle de görüştüğünü açıkladı.

AKPM Türkiye Raportörü Schennah: Demirtaş’a 42 yıl hapis cezası verilmesini güçlü şekilde kınıyorum

AKPM Türkiye Raportörü Schennah açıklamasında “Türk yetkililerle yaptığım görüşmelerde, Strasbourg’da bulunan mahkemenin (AİHM) kararlarının infazının Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde (AİHS) yer alan hukuksal bir yükümlülük olduğunu hatırlattım. Yetkililere, Sayın Kavala ve Sayın Demirtaş hakkındaki kararların uygulanması için gerekli tüm önlemleri gecikmeksizin almaları yönünde güçlü bir davette bulundum” dedi.

Osman Kavala’nın Ekim 2017’den bu yana mahpusta olduğunu, AİHM’in Kavala’nın serbest bırakılması için iki karar aldığını anımsatan raportör, Demirtaş’ın da Kobani davasında 42 yıl hapis cezasına çarptırılmasını güçlü bir şekilde kınadığını söyledi.

Raportör, Kavala ve Demirtaş davalarında tahlilin Türk yargısında olduğunu, Bakanlar Komitesi’nin gündeminde olan bu iki davaya yasal tahlil bulunabileceğini kaydetti.

Ziyareti sırasında görüşme imkanı bulduğu sivil toplum örgütlerinin temsilcilerinden ceza infaz kurumlarının aşırı kalabalık olması ile hapis ve tutukluluk sürelerinin çok uzun olması konusundaki dertlerini dinlediğini aktaran Schennah, “Ziyaretimin, Avrupa Kurulu ile örgütün en eski üyelerinden biri olan Türkiye’nin yetkilileri arasındaki diyalog açısından çok önemli bir adım olduğuna inanıyorum“ dedi ve ekledi:

“Ayrıca ülkenin insan haklarını müdafaa sisteminin ve ortak Avrupa kıymetlerimizin güçlendirilmesine yönelik iyi iş birliğimizi sürdüreceğimizi umuyorum.”

Yaptırım basamağına gelinmedi

Avrupa Kurulu, Türkiye’nin Kavala’nın serbest bırakılmasını içeren AİHM kararlarını uygulamaması nedeniyle 2022 yıulı başında ihlal prosedürü başlatmış ve mevzunun takibatını yürütme organı olarak görev yapan Bakanlar Komitesi’ne iletmişti.

Konsey, Türkiye’nin AİHS’in 46. unsurunda yer alan yükümlülüklerini yerine getirmediği kararına varmış ve Kavala’ya ilişkin kararın uygulanmaması durumunda yaptırım uygulamak durumunda kalacağını kaydetmişti.

Komite, 2 yılı aşan süreçte Türkiye ile diyaloğa öncelik vermiş ve yaptırım sürecini ötelemişti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan da bu husustaki son açıklamasını İspanya ziyareti sırasında basın toplantısında bir soru üzerine yapmış ve “terörist” olarak tanımladığı Kavala ve Demirtaş hakkındaki kararların yargı tarafından verildiğini söylemişti.

Bakanlar Komitesi ‘serbest bırakma’ davetini yineledi

Kavala ve Demirtaş davaları, Bakanlar Komitesi’nin 11-13 Haziran günleri arasında yaptığı toplantılarda da bir daha ele alındı ve Türkiye’ye aynı davetler yinelendi.

AİHM’nin 2019 ve 2022’de Kavala’nın derhal serbest bırakılmasına ilişkin kararlarının hala uygulanmadığını, davalının Gezi olayları ve darbe teşebbüsüne katıldığına ilişkin herhangi bir ispat bulunmadığını anımsatan Bakanlar Komitesi, Türkiye’nin AİHS’ten kaynaklanan yükümlülüklerini önemli şekilde ihlal ettiğini vurguladı.

Komite, AYM yargılamalarının Kavala’nın serbest bırakılması için çok önemli bir imkan oluşturabileceğini lakin Kavala’nın 2 yıl önce yaptığı müracaatın hala sürece alınmamış olmasının tasa verici olduğunu da kaydetti ve AYM’nin bu mevzuyu bir an önce ele alması ihtarında bulundu.

Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ’ın davalarını da görüşen Bakanlar Komitesi, Türk makamlarından eski HDP eş başkanları hakkında verilen kararlar konusunda detaylı bilgi istedi.