Prof. Dr. Hasan Sözbilir’den tsunami uyarısı: En az yarım st vaktimiz olacak
Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Ege’de muhtemel bir tsunaminin yarım st içinde kıyılara ulaşabileceğini söyledi. İzmir Kent Afet Risk Azaltma Planı’na volkanik patlama tehlikesinin eklenmesi gerektiğini ifade eden Sözbilir, “Tsunami olduğunda ne yapmamız gerektiğini biliyorsak bir sorun yaşamayacağız” dedi.
Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Sarsıntı Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü Prof. Dr. Hasan Sözbilir, İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından Tarihi Havagazı Fabrikası’nda düzenlenen İzmir Afet Koordinasyon Çalıştayı’nda sarsıntı, tsunami ve volkanik patlamalara ilişkin sunum gerçekleştirdi.
“Volkanik bir patlamada ne çeşit tedbirler alabiliriz çalışmalıyız”
İzmir’in doğal afet tehlikelerinin yalnızca zelzele ve tsunami ile sınırlı olmadığını belirten Sözbilir, “Dünyada gözlemlenen tüm doğal afetler belli vakitlerde İzmir’de de tesirli olabiliyor. Son dönede yeni bir afet tipi olarak, volkanik patlama tehlikesi de ortaya çıkmış durumda. İzmir Kent Afet Risk Azaltma Planı’na, volkanik patlamayı da eklemek gerekiyor. Volkanik bir patlama olduğunda ne çeşit tedbirler alabiliriz, bununla ilgili çalışmaları da yapmamız gerekiyor” diye konuştu.
“Bölgede binlerce yıl sarsıntı, volkan patlaması ve tsunami olacak”
Sözbilir, Ege Denizi’ndeki son zelzelelerin Santorini Adası’nın kuzeyinde yaşandığına dikkati çekerek, şunları kaydetti:
“Bu bölgede çok sayıda volkan var. Geçmişte 5-6 defa püskürmeler gerçekleşmiş, bunları sarsıntılar izlemiş ve akabinde tsunami ve volkan patlaması gerçekleşmiş. Bunlar, Afrika levhasının Anadolu levhasının altına dalmasıyla oluşuyor. Bu evrimsel bir süreç, dalma-batma olayı sürdükçe bölgede binlerce yıl sarsıntı, volkan patlaması ve tsunami olacak.”
Santorini’de milattan önce 1600 yılındaki patlamanın 6 büyüklüğünde bir zelzele oluşturduğunun tahmin edildiğini, volkanın tekrar patlaması halinde atmosfere büyük ölçüde kül ve gaz yayılacağını anlatan Prof. Dr. Sözbilir, bunun hava kirliliğine, tarım alanlarının zarar görmesine ve çeşitli çevresel meselelere yol açabileceğini kaydetti.
Sözbilir, Ege Bölgesi’nde yaşanacak bir tsunaminin yaklaşık yarım st içinde kıyılara ulaşabileceğini ifade ederek “Önce zelzele, akabinde tsunami yaşanıyor. İkisi aynı anda olmuyor zira tsunaminin bir varış mühleti var. Bizim en az yarım st vaktimiz olacak. Bir tsunami olduğunda ne yapmamız gerektiğini biliyorsak bir sorun yaşamayacağız. Kıyıdan karaya, deniz düzeyinden üste doğru gitmemiz gerekiyor” sözlerini kullandı.
“Deprem master planı olması gerekiyor”
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay da doğal afetlere karşı kentin daha dirençli hale getirilmesi gerektiğini söyledi.
Tugay, İzmir’in şimdi bir zelzele master planı bulunmadığını lakin bu alandaki çalışmaların sürdüğünü bildirerek, şunları kaydetti:
“30 Ekim 2020 İzmir Zelzelesi ve 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli zelzeleler hepimize çok önemli dersler verdi. Fakat bu dersleri gereğince süratli hayata geçirip geçiremediğimiz tartışmalı. İzmir’in bir zelzele master planı olması gerekiyor ve bu bahiste çalışmalarımızı hızlandırıyoruz.”
Tek günlük çalıştayda zelzeleyle ilgili planlamalara yük verilecek. Altyapı ve lojistik, koordinasyon ve iletişim, teknolojik araçlar ve bilgi kullanımı, insani yardım ve acil müdahale bahisleri üzerinde yeni senaryolar geliştirilecek, eğitim, olay yeri ve olay yeri dışı uygulamalar, istekli yönetimi ve dezavantajlı bireylerin desteklenmesi benzeri mevzular değerlendirilecek.