Bakan Şimşek: 813 milyar liralık vergi borcunun tahsili mümkün değil

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, devlete mutlaklık kazanan vergi borcu ve cezası olan 36 bin 806 mükellefin bugün ilan edileceğini duyurdu. Şimşek “Bu mükelleflerin 30 bin 696’sının borcunun tahsil kabiliyeti yok. Vadesi geçtiği halde ödenmemiş vergi ve cezaların toplamı 914,9 milyar lira lakin tahsil kabiliyeti olmayan alacak fiyatı da 812,8 milyar lira, bu alacakların yüzde 88,8’inin tahsilat imkanı bulunmuyor” dedi.

Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, devlete vergi borcu olanları açıklama kararı aldıklarını anımsatarak, 5 milyon liradan fazla vergi borcu olanların bugün Gelir Yönetimi Başkanlığı’nın internet sitesinde ilan edileceğini bildirdi.

Borçlu mükellefleri iki liste halinde açıklayacakları bilgisini veren Şimşek, ilk listede ikmalen, resen ya da idarece yapılan tarhiyatlar nedeniyle mutlaklık kazanan vergi ve cezaları, ikinci listede de vadesi geçtiği halde ödenmemiş vergi ve cezalarının kamuoyuyla paylaşılacağını söyledi.

“Bunlar ya iflas etmiş yahut hiçbir mal varlığı bulunmayan işletmeler”

Şimşek, “kesinleşen tarhiyatlar” listesinde 2 bin 464 mükellefin yer aldığını ve bunların katılık kazanan vergi ve cezalarının toplamının 53 milyar lira olduğunu aktararak, “Bu mükelleflerin 419’u gerçek kişi, 2 bin 45’i hukuksal kişi. Listede yer alan mükelleflerin 299’u fl ve toplam mükelleflerin yüzde 12,1’ini oluşturuyor. Bunlar ismine katılık kazanan vergi ve ceza meblağı 6,3 milyar lirayı buluyor. Terk mükellef sayısı ise 2 bin 165. Bunlar ismine mutlaklık kazanan vergi ve cezalar ise 46,6 milyar lira oldu” diye konuştu.

Bu listede bulunanlara direkt “vergi borçlusu” denilemeyeceğini vurgulayan Şimşek, listede, vergi beyanlarında eksiklik bulunan ya da hiç beyanname vermeyen yahut haksız yere vergi iadesi alan mükelleflerle ilgili yapılmış tarhiyatlardan mutlaklaşmış olanların bulunduğunu bildirdi.

Şimşek, mutlaklık kazanan bu tarhiyatların ödenmiş olmasının açıklamaya pürüz olmadığına dikkati çekerek, “Bu nedenle diğer borçlu listesiyle karıştırılmamalıdır. Tabii bu listede yer alan mükelleflerin çoğu gerçek bir fliyeti olmadığı halde uydurma evrak düzenleme, vergi kaçırma benzeri hedeflerle kurulmuş işletmeler. Listede yer alan 2 bin 464 mükelleften 1752’si bu tipten. Bunlar hakkında yapılan ve katılık kazanan vergi ve ceza fiyatı 42,9 milyar lira ve bu meblağ ilan edilen toplam fiyatın yüzde 81,1’ine tekabül ediyor. Bu fiyatın tahsil kabiliyeti de yok. Çünkü bunlar ya iflas etmiş yahut haklarında iflas kararı olmasa da hiçbir mal varlığı bulunmayan işletmeler. Bunların sahiplerinin de malı yok. Buna benzer işletmeler çoklukla hiçbir malı bulunmayanlar ismine açılıyor, emele ulaşıldıktan sonra ortadan kayboluyor” sözlerini kullandı.

“Sahteciler yapay zekayla tahsil edilecek”

“Bunlarla ilgili yeniden yasa çıkarıldı, kimi düzenlemelerimiz ise onaylandı. Kayıt dışı iktisatla mücadele çalışmaları kapsamında kanundan kaçan ve sahtecilik yapan buna benzer mükellefleri tespit etmek için yapay zekadan yararlanıyoruz. Uydurma doküman düzenleme riski yüksek mükellefler ile haksız iade talep etme riski yüksek olanları yapay zeka teknolojilerinden faydalanarak tespit etmek amacıyla TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsü ile bir proje başlattık. Artık devletten haksız iade almak, uydurma evrak düzenlemek hedefli kurulan işletmeleri, birçok datayı yapay zeka teknolojileriyle tahlil ederek çok kısa sürede tespit edebileceğiz ve bunların derhal mükellefiyetlerini kapatabileceğiz. Bu sayede gerek dürüst mükellefleri gerekse kamunun menftini koruyacağız.”

“Çok uzun yıllara dayanan borçlar”

Şimşek, ikinci listede ise 31 Aralık 2023 itibarıyla vadesi geldiği halde 30 Eylül’e kadar ödenmemiş, meblağı 5 milyon lira ve üzerinde olan vergi ve cezalara ilişkin açıklama yapılacağı bilgisini vererek, şöyle konuştu:

“Bu listedeki mükellef sayısı 36 bin 806’dır. Bunların 7 bin 948’i gerçek, 28 bin 858’i hukuksal kişi. Bu mükelleflerin 4 bin 807’si fl ve toplam mükellef sayısının yüzde 13,1’ini oluşturuyor. Terk mükellef sayısı ise 31 bin 999. Bu mükelleflerin vadesi geçtiği halde ödenmemiş vergi ve cezalarının toplamı 914,9 milyar lirayı buluyor. Fl mükelleflerin toplam borç fiyatı 113,8 milyar lira, toplam borç içindeki oranı da yüzde 12,4. Terk mükelleflerin borç fiyatı ise 801,1 milyar liradır. Bakın, vergi borçlusu olarak açıklayacağımız 36 bin 806 mükellefin 30 bin 696’sının borcunun tahsil kabiliyeti yok. Vadesi geçtiği halde ödenmemiş vergi ve cezaların toplamı 914,9 milyar lira lakin tahsil kabiliyeti olmayan alacak meblağı da 812,8 milyar lira. Bu alacakların yüzde 88,8’inin tahsilat imkanı bulunmuyor. Bunlar çok uzun yıllara dayanan borçlar.”

Bu alacakların neden tahsil edilemediğine de açıklık getiren Şimşek, “Bu mükelleflerin yahut yasal temsilcilerinin mal varlığı bulunmuyor. Haklarında tüm yasal süreçler yapılmış fakat alacaklar tahsil edilemiyor. Bunlar zaman aşımına uğramadığı sürece devletin yasal kayıtlarında yer alıyor. Zaman zaman da tahsilat tahakkuk oranları konusunda tenkitlere neden oluyor” sözlerini kullandı.

“Vergi alacaklarının tahsili için titizlikle çalışılıyor”

“Devletin en çok önemli gelir kaynağı vergiler. Bu nedenle vaktinde ödenmesi son derece önemli. Vergi borcunu ödemeyenler hakkında tüm icra takiplerini yapıyoruz. İyi niyetli olup borcunu ödemede zor duruma düşen mükelleflerimize de taksitlendirme yoluyla yardımcı oluyoruz. Çalışan, üreten lakin borçlarını ödemede çok zor duruma düşen mükelleflerimiz olabiliyor. Tahsil kabiliyeti olan 113,8 milyar lira için vergi dairelerimiz tüm mükelleflerle görüşüyor, borçlarını ödemeleri konusunda gerekli kolaylıkları sağlıyor.”