Hande Fırat’tan “yeni Suriye” tablosu: Haseke’de devletleşme, Kürtçe’ye resmi statü, Mazlum Abdi’nin açık taahhüdü…

Hürriyet yazarı Hande Fırat, Suriye’de SDG ve Şam arasında ateşkes ilan edilerek anlaşmaya varılmasına ilişkin olarak “yeni Suriye tablosunu” değerlendirdi. Fırat, Suriye’deki entegrasyon süreci ve yeni gelişmelerde Rakka ile Deyrizor’un devrini, Haseke’deki devletleşmeyi, Kürtçe’ye resmi statü verilmesini ve Mazlum Abdi’nin örgüt mensuplarının sınır dışı edilmesi konusundaki taahhüdünü kaleme adı.

Fırat’ın yazısı şöyle:

“Ocak 2026… Suriye’de on yılı aşkın süredir devam eden çok katmanlı savaşta, tarihi bir eşik daha geçildi. Şam yönetimi ile SDG arasında imzalanan 14 maddelik entegrasyon ve ateşkes anlaşması, yalnızca Suriye’nin değil, bölgenin ve Türkiye’nin güvenlik mimarisini de dönüştürebilecek potansiyele sahip.

– Rakka ve Deyrizor’un devri: SDG, bu iki bölgedeki sivil ve askeri kontrolü Şam’a devretti. Bu, örgütün askeri alanda geri adım atmasının sembolü. Türkiye’nin yıllardır uyardığı “fiili özerklik oluşumu” fiilen son buldu.

– Haseke’de devletleşme: Kurumların tümü Suriye devleti çatısına bağlanıyor. Ama aynı zamanda Kürtlerin siyasi temsiliyeti, valilik gibi pozisyonlarla güvence altına alınıyor. Bu model, Ankara’nın savunduğu “özerklik değil, yerel temsil” çizgisine çok yakın.

Kürtçeye resmi statü–Nevruz bayram:- Suriye tarihinde ilk defa Kürt kültürel hakları resmen tanındı. Bu hamle, PKK’nın bölgedeki varlık gerekçesini zayıflatacak nitelikte. Çünkü Türkiye’nin itirazı Kürt halkına değil, örgütsel silahlı varlığa.

– Mazlum Abdi’nin açık taahhüdü: Yabancı PKK’lı unsurların sınır dışı edileceği taahhüt edildi. Bu madde, Türkiye’nin terörle mücadele stratejisinde diplomatik bir kırılma noktasıdır.

– Petrol, gaz, sınır kapıları devlette: Örgütün gelir kaynakları kesiliyor. Ekonomik özerklik bitiyor. Artık Suriye devleti, sadece toprakta değil, kaynaklarda da egemen.

– IŞİD kampları Şam’a devredildi: Hol ve Roj gibi bölgelerdeki kampların güvenliği, artık meşru devletin sorumluluğunda. Bu gelişme, Türkiye için hem göç hem radikalleşme riski bakımından son derece kritik.

– Yerel polis–Kobani modeli: Kobani’de yerel halktan oluşturulacak polis gücü, hem iç güvenlik hem de devlet otoritesinin yeniden inşası için örnek model. YPG’nin yerini sivil yapılar alıyor.

-Anlaşmanın sözlü eki: Şara’nın kararnamesi: Kürtlere eşit haklar sağlayan kararname ile 80 yıllık ikinci sınıf vatandaşlık düzeni sona erdirildi. Türkiye, bu kararı arka planda destekledi.”