“MESEM uygulamasına son verilmeli, mesleksel tahsil çocuk ve gençlerin gelişimine uygun bir biçimde planlanmalı ve kamusal kurallar çerçevesi içinde olmalıdır”
İşçi Sağlığı ve Personel Güvenliği Meclisi (İSİG), çocuk işçiliğe, gençlerin teminatsız çalıştırılmasına ve iş cinayetlerine son talebiyle İstanbul Kadıköy’de eylem yaptı. Açıklamada, “Çocuk işçiliğin fakat üretenlerin yönetmesi durumunda önlenebileceğinin şuuruyla çocuk personellik yasaklanmalı ve eğitime ayrılan bütçe artırılmalıdır” denildi.
Son devirde artan iş cinayetlerine, çocuk işçiliğe ve gençlerin garantisiz çalıştırılmasına karşı İSİG eylem yaptı. İstanbul’un Kadıköy’deki Süreyya Operası’nda gerçekleştirilen protestoya çok sayıda sendika, kurum ve dernek temsilcisi de katıldı.
“Çocuk işçiliğine, gençlerin garantisiz çalıştırılmasına, iş cinayetlerine hayır” yazılı pankart açılan harekette, “Güvenceli gelecek istiyoruz”, “Çocuk personellik yasaklansın” ve “MESEM’de vahşete, sömürüye son” sloganları atıldı. Eğitim-Sen, İstanbul Tabip Odası ve Depo, Liman, Tersane ve Deniz Çalışanları Sendikası temsilcileri ile Emek Partisi (EMEP) İstanbul Milletvekili İskender Bayhan’ın konuşmalarının akabinde ortak açıklama okundu. Metal personeli Nimet Erben, şunları söyledi:
Baskı altında çalıştırılan çocuklar
“Tarım personelliği, çocuklar için en berbat çalışma biçimleri arasında yer alır. Gezici mevsimlik tarım personelliği ise tarım işçiliğinden de farklı olarak bilhassa çocuk personeller için pek çok sağlık riski barındırmaktadır. Tarım personeli çocukların en çok önemli sorunlarından birisi de uzun çalışma stleridir. Tarımda çalışan çocukların çalışma stleri ortalamanın üzerinde seyretmekte ve haftalık 60 sti bulabilmektedir. İnşt personeli çocuklar ise çoklukla ailenin diğer üyeleriyle yahut akrabalarıyla birlikte çalışmaktadır.
Genel olarak kalfalık, çıraklık yapsalar da iş yükü bakımından yetişkinlerle aynı biçimde çalışmaktadırlar. Yetişkinlerden farklı olan şartları ise yalnızca aldıkları fiyatın daha düşük olmasıdır. Tarımın akabinde en fazla çocuğun çalıştırıldığı bölüm, hizmet dalıdır. Bilhassa son yıllarda kitleselleşen bir meslek olan motokuryelikte çocuklar ehliyetsiz ve iş yetiştirme baskısı altında çalıştırılmaktadır.
“Çalışma yaşı, 10’un altına düştü”
Sokakta çalışan çocuklar, genel olarak ayakkabı boyacılığı, seyyar satıcılık, otomobil camı silme, atık toplama benzeri işlerde çalışırken bu işler genel olarak kalabalık il merkezlerinde ve tehlikeli ortamlardadır. Çalışma yaşı 10’un altına düşmüştür. İstikrarlı ve kâfi beslenmeyen, bir kısmı ise geceyi sokakta ya da çöplüklerde geçiren çocukların çalışmaları haftanın 7 günü ve günlük 14 ste varan çalışma sti bulabilmektedir. Sonuç olarak Türkiye endüstrisinin dünya pazarlarında, bilhassa AB pazarında var olmasının yegâne yolu, ucuz iş gücü ihracıdır.
Bu noktada çocuk personellik elzemdir. Çocuk işçiliğin lakin üretenlerin yönetmesi durumunda önlenebileceğinin şuuruyla çocuk personellik yasaklanmalıdır. Eğitime verilen bütçe artırılmalı, MESEM uygulamasına son verilmeli, mesleksel tahsil çocuk ve gençlerin gelişimine uygun bir biçimde planlanmalı ve kamusal kurallar çerçevesi içinde olmalıdır lakin bunları sistem içinde ifade etmek tek başına bir mana ifade etmiyor. Örgütlenmek, mücadele etmek ve direnmek gerekiyor.”