İsviçre, Batılı ülkelerin ısrarına karşın Ukrayna’ya silah sevkiyatına yanaşmıyor. İsviçre Cumhurbaşkanı Berset, Almanya ziyaretinde bir defa daha ülkesinin tarafsızlık prensibine işaret etti.
İsviçre, Almanya ve diğer Batılı ülkelerden gelen ağır talep ve tenkitlere rağmen Ukrayna’ya İsviçre temaslı silah ve mühimmat sevkiyatı yapılmasını bir defa daha reddetti.
Salı günü Berlin’de Almanya Başbakanı Olaf Scholz ile bir araya gelen İsviçre Cumhurbaşkanı Alain Berset, AB ve NATO üyesi olmayan İsviçre’nin askeri tarafsızlık prensibini münasebet göstererek Ukrayna’ya silah sevkiyatına izin vermeyeceklerini dile getirdi.
İsviçre’nin tarafsızlık maddelerinin, hükümetin çatışmalarda herhangi bir tarafı askeri olarak destekleyemeyeceği manasına geldiğini ifade eden Berset, “Bizden kendi maddelerimizi çiğnememiz istenemez” diye konuştu.
Ancak Berset, “Bu hususta nasıl bir gelişme gösterilebileceğine, bunun gerekli olup olmadığına yahut olabilirliğine” de bakılması gerektiğini söyledi. Benzeyen tartışmaların İsviçre’de de yapıldığına işaret eden Berset, “Kurallara bağlı kalmamız ve gerekirse bunları uyarlamamız önemli” dedi.
Yasa ne diyor?
Tartışmaların merkezinde, İsviçre’nin silah sipariş eden devletlerden söylediği söz edilen gereçlerin savaş halindeki ülkelere aktarılmayacağına dair garanti istemesi yatıyor. Bu bağlamda Bern hükümeti Almanya’nın Ukrayna’ya gönderdiği Gepard uçaksavar tanklarında kullanılan İsviçre üretimi mühimmatı Ukrayna’ya nakletmesine karşı çıkıyor ve istisna uygulamıyor. İsviçre, Danimarka ve İspanya’dan gelen benzeyen talepler karşısında da ret karşılığı vermişti.
İsviçre Parlamentosunda ilgili maddeyi değiştirme teşebbüsleri ise şimdiye kadar başarısız oldu.
Almanya Başbakanı Scholz, Alman hükümetinin İsviçre’de bu hususta yaşanan tartışmaları çok dikkatle takip ettiğini ve “bunlardan bir sonuç çıkacağını” umduğunu ifade ederek, “Ukrayna’nın silah ve mühimmat dayanağına ihtiyacı olduğunu biliyoruz… İşte bu nedenle Almanya’dan, bu durumu düzgünleştirmek için neler yapılabileceğine dair çok sayıda müracaatta bulunuldu” dedi.
Alman hükümeti Rusya’nın işgal ettiği Ukrayna’ya şimdiye kadar 34 Gepard tankı ve 60 bin atışlık mermi tedarik etmiş, lakin mermi sayısının yetersiz kalması sebebiyle İsviçre üretimi mermilerin gönderilmesi için Bern hükümetine iki defa başvurmuştu. Tedarik açığını kapatmak için Alman Rheinmetall şirketi halihazırda Aşağı Saksonya’daki Unterlüß tesisinde yeni bir üretim hattı kuruyor. Fakat burada üretilecek mühimmatın yaz aylarına kadar teslim edilmesi beklenmiyor. Bu nedenle Alman hükümeti süreksiz tahliller arıyor.
Daha önce de iki sefer reddedildi
Almanya geçtiğimiz yıl da iki kere İsviçre hükümetine, Gepard tanklarında kullanılan mermilerin Ukrayna’ya sevk edilip edilemeyeceğini sormuş, İsviçre bu sorulara askeri tarafsızlık prensibine atıfla olumsuz karşılık vermişti.