Kerkük’e ‘Türkmen Vali’ adımı: “KYB, Cumhurbaşkanlığı karşılığında taviz verdi; Sünni Araplar ve Türkmenler dönüşümlü valilik yapacak” iddiası

Şii grupların desteğiyle Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) adayı Nizar Amedi’nin Cumhurbaşkanı seçilmesi sonrası Kerkük’ün Türkmen vali tarafından yönetilmesinin önünün açıldığı belirtildi. Cumhurbaşkanlığı süreci kapsamında yürütülen pazarlıklarda KYB’nin, Kerkük Valiliği konusunda taviz verdiği ve makamın Türkmenler ve Sünni Araplar arasında dönüşümlü olmasının kararlaştırıldığı ileri sürüldü.

Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) paralelinde yayın yapan merkezi Erbil’de bulunan Kurdistan24’ün (K24) kaynaklardan aktardığı bilgilere göre, Irak Cumhurbaşkanlığı seçim süreci çerçevesinde KYB lideri Bafıl Talabani, Sünni Takaddüm Partisi lideri Eski Meclis Başkanı Muhammed Halbusi, Şii Asaib Ehlil Hak lideri Kays El Hazali ve Haşdi Şabi bünyesinde faaliyet gösteren Babil Hareketi’nin kurucusu ve lideri olan Iraklı Hristiyan Reyan Keldani arasında varılan siyasi anlaşma uyarınca, Kerkük Valiliği makamının Türkmen ve Sünni bileşenler arasında dönüşümlü olarak değiştirilmesine karar verildiği ileri sürüldü.

KYB’nin, Irak Cumhurbaşkanı seçilen Amedi’ye oy verilmesi karşılığında Kerkük Valiliği makamından feragat ettiği ifade ediliyor. Muhammed Halbusi’nin arabuluculuğuyla gerçekleşen bu adımın KYB’nin, Türkiye ile yakınlaşmasını amaçladığı, bu kapsamda Parlamentodaki her iki Türkmen üyenin de oyunu Amedi’ye verdiği iddialar arasında.

Kaynakların aktarımına göre KYB, valilik makamından vazgeçmesi karşılığında vali yardımcılığı, Kerkük Emniyet Müdürlüğü ile Dubiz ve Dakuk ilçeleri kaymakamlıklarını talep etti. KYB lideri Bafıl Talabani ise anlaşmanın uygulama mekanizmasını görüşmek üzere Bağdat’ta Irak Türkmen Cephesi (ITC) Başkanı Muhammed Saman ile bir araya geldi. Anlaşmanın bu yılın haziran ayında yürürlüğe girmesi bekleniyor. Buna göre valilik makamı, bir sonraki İl Meclisi seçimlerine kadar ilk 7 ay Türkmenlere teslim edilecek, bu sürenin ardından ise Sünni Araplara devredilecek.

“KYB, esneklik gösteriyor, ancak şartları var”

Irak Türkmen Cephesi (ITC) Siyasi Büro Üyesi Emir İzzet, Kerkük Valiliği makamının Türkmenlere devredilmesi için yürütülen görüşmelerde Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) ve diğer tarafların “esneklik” gösterdiğini söyledi.

Erbil merkezli Rûdaw TV’ye açıklama yapan İzzet, valilik makamının Türkmenlere verilmesi yönündeki taleplerinin devam ettiğini belirtti. KYB ile yürütülen görüşmelerin yeni olmadığını, yerel seçimlerin (İl Genel Meclisi) ardından bu sürecin başladığını ifade eden İzzet, “Talebimiz açık; diğer bileşenler gibi Türkmenlere de bir fırsat verilmeli. Kürtler ve Araplar gibi bizim de Kerkük’ü yönetme şansına sahip olmamızı istiyoruz. KYB, valilik makamının verilmesi konusunda ilkesel olarak bir karşı duruş sergilemiyor ancak mekanizma üzerinde notları var. Şu an bir esneklik söz konusu” dedi.

İzzet, valilik makamının devri karşılığında KYB’nin masaya getirdiği talepleri ise şöyle sıraladı:

“KYB; Dubiz, Dakuk ve Kerkük merkez kaymakamlıklarının yanı sıra Kerkük Emniyet Müdürlüğü makamını talep ediyor. Bu pazarlıklar yaklaşık 6 aydır devam ediyor.”

Dış etkenler ve bölgesel dengeler

Kerkük’te yaşanan siyasi sorunlarda dış aktörlerin de etkili olduğunu ifade eden Emir İzzet, “Türkiye, İran, Suudi Arabistan ve ABD’nin bu süreçte etkisi var. Irak’ta yaşanan olaylar dış etkilerden bağımsız değildir. Kerkük Valiliği makamının bu kez Türkmenlere verilmesi tüm tarafların çıkarınadır. Bu düğümün çözüleceği konusunda iyimseriz” değerlendirmesinde bulundu.

“Sosyal medyada duydum”

KYB’nin Kerkük Valisi Rebwar Taha ise makamın devredileceğine dair resmi bir sürecin olmadığını açıkladı. Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Taha, “Bu söylentileri sadece sosyal medyada duydum. Bana bu konuda resmi bir şey söylenmiş değil” dedi.

Talabani’den Erdoğan’a özel teşekkür

Erdoğan’a özel teşekkür

Nizar Amedi’nin Irak Cumhurbaşkanı seçilmesinin ardından videolu mesaj yayınlayan KYB lideri Bafıl Talabani, İran, ABD arasındaki görüşmelerinin başlamasında rolü olan ülkelere ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan‘a özel teşekkür etti. Talabani’nin PKK’ya verdiği destek nedeniyle kontrol ettiği Süleymaniye kentine Türkiye’den uçak seferleri uzun süre askıya alınmıştı. Bir süreden beri KYB ile Ankara arasındaki görüşmelerde olumlu gelişmeler yaşanmıştı. Bu olumlu gelişmelerin etkisi kısa süre önce KYB ile Türkmenler arasındaki görüşmelere de yansıdı.