Rekabet Kurulu’ndan META’ya veri güvenliği cezası

Rekabet Kurulu, WhatsApp kullanıcılarına yazılım güncellemesiyle getirilen data paylaşım zorunluluğunun kaldırılması için META’ya tanıdığı müddetin dolması üzerine, şirkete 12 Aralık 2023’ten itibaren uygulanacak şekilde günlük 4,8 milyon lira para cezası uygulanmasını kararlaştırdı.

Kurul, 2021 yılında WhatsApp kullanıcılarına yazılım güncellemesiyle getirilen data paylaşım zorunluluğuna yönelik başlatılan soruşturmayla, META’nın Türkiye’de, WhatsApp kullanıcılarının bilgilerinin META’nın diğer hizmetlerinde kullanımına son vermesi ve bu hususu tüm kullanıcılarına bildirmesine ilişkin süreksiz önlem kararı almıştı.

META tarafından, bu güncellenmenin Türkiye’de yürürlüğe girmeyeceği ve halihazırda güncellenen versiyona onay vermiş kullanıcılar da dahil olmak üzere tüm kullanıcıların WhatsApp’ı tam fonksiyonellikle kullanmaya devam edebilecekleri, bu kapsamda Türkiye’deki kullanıcıların söylediği söz edilen güncellemeye onay vermelerini talep eden bildirimler almayacakları da belirtilmişti.

META’ya 346 milyon lira para cezası verilen soruşturmanın sonucunda, şirketin bilgi birleştirme yoluyla Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’u ihlal ettiği de tespit edildi. META’nın Facebook, Instagram ve WhatsApp hizmetlerinden topladığı dataları birleştirerek sosyal ağ hizmetleri ile çevrim içi manzaralı reklamcılık pazarlarında fliyet gösteren rakiplerinin fliyetlerini zorlaştırdığı ve pazara giriş engeli yarattığı belirlenmişti.

Ayrıca META’ya, ihlalin giderilmesi ve pazardaki faal rekabetin tesis edilmesi için yükümlülükler getirildi, ilk evrede ihlali sona erdirmek için alacağı önlemleri 9 Aralık 2023 tarihine kadar Rekabet Kurumuna bildirmesi istendi.

Kurul onay ekranını kâfi bulmadı

Kurul, ahenk önleminin hayata geçirilmesinden önce Facebook, Instagram ve WhatsApp hizmetleri arasında bilgilerinin birleştirilmesine onay veren kullanıcılardan yeniden onay almasını istedi. Kullanıcılara gösterilecek ekranın, kullanıcıları direkt onaylamaya yönlendirmeyen, kullanıcıların reddetmesi halinde de uygulamayı kullanabileceklerine yönelik bilgilendirmeleri içeren ve bundan ötürü onay vermek istemeyen kullanıcılara da aynı kolaylıkta bu imkanı sağlayan ekranlar olması talep edildi.

META tarafından son olarak Kuruma sunulan teklifler kâfi bulunmadı. Şirketçe Facebook, Instagram ve WhatsApp hizmetleri arasında datalarının birleştirilmesine yönelik tercihleri için kullanıcılara sunulacak olan ekran bildirimi, kâfi derecede şeffaf olmaması, kullanıcıları yeteri kadar bilgilendirememesi ve kullanıcıları data birleştirmeye onay verecek şekilde yönlendirici nitelikte dizayn edilmesi sebepleriyle kabul görmedi.

Kurul, firmadan kaygılarını giderecek yeni bir tahlil önerisi sunmasını talep etti.

Bu süreçte, Heyetin getirdiği yükümlülük kapsamında META’nın “Nihai Ahenk Çözümü”nü Kuruma sunması için belirlenen son tarih olan 11 Aralık 2023 aşıldı.

Bunun üzerine, Konsey, 12 Aralık 2023 tarihinden başlamak üzere Meta Platforms, Inc., Meta Platforms Ireland Limited ve WhatsApp LLC’den oluşan META ekonomik bütünlüğüne, En son Ahenk Çözümü’nün Rekabet Kurumu kayıtlarına girmesine kadar her gün için 2022 yılı gayri safi gelirleri üzerinden 4 milyon 796 bin 152 lira idari para cezası uygulanmasına karar verdi. Bugün itibarıyla para cezası 140 milyon lirayı aşarken, ceza fiyatı her gün artmaya devam edecek.

Öte yandan, Avrupa Birliği’nde (AB) yürürlüğe giren Dijital Pazarlar Maddesi’nde getirilen benzer yükümlülükler bakımından da şimdi META ile AB Kurulu arasında nasıl bir düzenlemenin hayata geçirileceği belirlenemedi. Firmanın Türkiye’ye sunacağı tahlil önerisi bu açıdan kıymet taşıyor.