Yurt dışına çıkış harcı ‘1500 TL olacak’ iddiası: Dünyada örneği var mı?

GİB, “Bugünden harç pulu satın almak ya da diğer yollarla harcı ödemek, çıkış tarihinde geçerli meblağın ödenmeyeceği manasına gelmez” mesajı verdi.

İYİ Partili Zorlu, Gelir Yönetimi Başkanlığı açıklamasının “zamma işaret” olduğunu savundu.

2001 tarihinde bugünkü halini alan ve birçok kere zamlanan harç uygulamasının diğer ülkelerdeki benzerilerini araştırdık.

Avustralya ve Japonya örnekleri

Dünyadaki kimi ülkeler yurt dışı seyahatini, biletleme sırasında farklı formlarda ücretlendirebiliyor.

Örneğin, Avustralya’da bu ‘Yolcu Seyahat Harcı’ olarak isimlendiriliyor ve yaklaşık 40 dolar ücret uçak biletine yansıtılıyor.

Bu ücret havayolu firması tarafından ilgili bakanlığa aktarılıyor.

Deniz seyahati ve kısa uzaklık uçuşlarda bu miktar yolcudan direkt olarak da talep edilebiliyor.

Yolcu Seyahat Harcı yurt dışına seyahat edecek Avustralyalılar ile birlikte bu ülkeden ayrılacak olan yabancı ülke vatandaşlarına da uygulanıyor.

Ülkede 1 Temmuz 2024’te alınan ölçünün artırılacak olması tartışma yarattı.

‘Güle Güle Vergisi’

Japonya ise ‘Güle Güle Vergisi’ olarak isimlendirilen bir uygulama ile ülkeden ayrılacak her yolcudan vergi alıyor. Yaklaşık 6 dolarlık bu ücret de ülkeden ayrılan her yolcunun uçuşuna biletleniyor.

Meksika’da ise havayolu ile ayrılan tüm yabancı ülke vatandaşlarından yaklaşık 65 dolar, deniz yoluyla çıkış yapanlardan 20 dolar vergi alınıyor.

Bazı havayolu ve denizyolu şirketleri bu fiyatları bilet fiyatlarına yansıtabiliyor.

Vatandaşlarına çıkış harcı kesen ülkeler

Birçok ülke elde edilen geliri turizm harcamaları için kullandığını savunarak talep edilen miktarı legalleştirmek istiyor. Mısır bu ülkelerden biri.

Kahire havalimanından yurt dışı uçağına binecek bir Mısır vatandaşı, kısa süre önce gelen artırımla yaklaşık 2 dolarlık bir ücret ödemek zorunda. Turistlerden ise yaklaşık 3 dolar alınıyor.

Filipinler hükümeti de vatandaşlarından benzer bir ücret alıyor. Bu, ekonomi sınıfı uçuşlarda 30 dolar, business class uçuşlarda ise 50 dolar olarak fiyatlandırılıyor.

İran’daki uygulama da Türkiye’ye çok benziyor.

Bu ülkede yaklaşık 8 dolarlık yurt dışı çıkış harcı, bankada yahut havalimanında ödenebiliyor.

Türkiye’ye benzer şekilde Tahran’daki havalimanında bulunan ‘Milli Bank’ isimli bankanın makinelerinden ödeme yapılarak gerekli evrak alınıyor.

Uçuş uzaklığı üzerinden vergilendirmeler

Birçok ülke havayolu seyahatini uçuş arası üzerinden vergilendiriyor.

İngiltere’de havayolu seyahatleri için alınan biletlere vergi uygulanıyor. Bilete, ‘Havayolu Yolcusu Vergisi’ ismiyle getirilen ek ücret, uçuş arası üzerinden belirleniyor.

Ekonomi sınıfında kısa uzaklıkta 16 dolar, uzun uzaklıkta ise 99 dolarlık ücret biletlere ekleniyor.

Almanya’da da benzer bir uygulama var. Kısa aralı uçuşlara 8 dolar uzun aralı uçuşlara 45 dolar vergi ekleniyor.

Rusya da uçuşta kullanılan yakıt üzerinden alınan biletleri vergilendiriyor. Ülkenin bayrak taşıyıcısı havayolu şirketi Aeroflot, örneğin Moskova-Amerika uçuşlarında 110 dolar yakıt vergisi uyguluyor.

Bu vergiler bilhassa kısa ara uçan havayolu şirketleri tarafından bilet fiyatlarını artırdığı gerekçesiyle eleştiriliyor.

Türkiye’de de uçak biletlerine akaryakıt harcı ekleniyor.

Pegasus Havayolları “yakıt bedelinin daima değişim göstermesi nedeniyle” bu harcın uygulandığını kaydediyor.