Zelzele kentlerinde “ağır hasar” muamması: İnşaat mühendisleri sahaya yeni ekip göndermemeyi tartışıyor

Kahramanmaraş merkezli sarsıntının akabinde AFAD, aralarında mühendislerin de olduğu uzman gruplarla hasar tespit çalışmalarına başladı. Teze göre, Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, “Güçlendirmeye karşıyım, yeniden yapacağız” tarafındaki açıklamasının akabinde daha önce belirlenen kriterlere aykırı biçimde, çok sayıda ev için “ağır hasarlı” raporları düzenlendi. Hatay merkezli ikinci sarsıntının akabinde da yeniden tespit yapılmadan bölgedeki birçok konutun “hafif-orta hasarlı” kaydı, “ağır hasarlı” şeklinde yenilendiği iddia edildi. Birtakım konutlar için de “acil yıkılacak” kaydı düşüldü. İnşaat mühendisleri yeni tespit yapılmaksızın düzenlenen raporlar sebebiyle sahaya yeni ekip göndermemeyi tartışıyor. Sahada görevli mevcut takımların de yeni inceleme yapılmadan raporların nasıl değiştiği konusunda bilgi sahibi olmadığı iddia edildi.

AFAD, sarsıntının akabinde sahada birlikte çalışacağı gruplara hasar tespit sırasında nelere bakılacağı, kriterlerin ne olacağı konusunda eğitim verdi. Yüklü olarak taşıyıcı sistemler üzerinde durulması istendi.

Bu kriterlere göre konutlarda ön inceleme yapılarak raporlar hazırlandı. Lakin uzman ekipler ayrıntılı inceleme yapılmasını beklerken, raporların bu şekilde yaşama geçirildiğini gördü. Oluşturulan haritada, yıkılacak ağır hasarlı konutlar kırmızı, orta ve hafif hasarlı meskenler sarı ve turuncu renkle işaretlendi.

İkinci zelzeleden sonra

Hatay Defne ve Samandağ merkezli yeni sarsıntılardan sonra uzman grupların haritalarda şaşırtan değişikliklerle karşılaştığı öğrenildi.

İlk incelemenin bittiği Samandağ’da ikinci zelzeleden sonra tüm tespitlerin yeniden yapılması gerektiğini düşünen uzmanlar, haritadaki renklerin inceleme yapılmadan değiştirilmesiyle karşılaştı.  Depremden derhal önce sarı ve turuncu işaretlenen bölgelerdeki meskenlerin büyük kısmı “kırmızıya” dönüştü.

Bununla birlikte AFAD’ın e-devlette yayınladığı hasar kriterleri de tartışma yarattı. Evinde sıva çatlağı olan, kolon ve kirişlerinde hasar bulunmayan bireyler bile bu kriterler sebebiyle ağır hasar raporu verilmesini bekledi. Bu durum uzman takımlarla depremzedeleri karşı karşıya getirdi.

Evinin az hasarlı olduğunu düşününler de ağır hasar raporu görünce şaşkınlık yaşadı.

Sahada çalışan uzmanlar, değişikliklerin Cumhurbaşkanı’nın, “Güçlendirmeye karşıyım, yeniden yapacağız” açıklamasından sonra geldiğine dikkati çekti. Uzmanlar, bütün bölgenin yıkılmasının maliyetinin ve emelinin meçhul olduğunu, kimi noktalarda güçlendirme kimi noktalarda yeniden yapma seçeneklerinin kıymetlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Bu nedenle mühendislerin ve diğer uzman grupların “bu işin modülü olmak istemiyoruz” biçimindeki itirazları değerlendirerek, sahaya yeni ekip göndermemeyi tartıştığı da öğrenildi.