TL dönüşümlü dolar hesabında faiz yüzde 25’i buluyor

Likiditeye sıkışan ve tahvilden kaçınmaya çalışan bankalarda, faiz yarışı kızıştı. Kimi bankalar yüzde 8 dolar faizine ek yüzde 18 TL faizi ödüyor…

Ekonomim’den Şebnem Turhan’ın haberine göre bankaların mevduat rekabeti kızıştı. Merkez Bankası’nın TL mevduat oranında bankaların ulaşması gereken gayesi 2023 ile birlikte yüzde 60’a çıkarması ve döviz dönüşü kur korumalı TL mevduatta faiz üst hududunu kaldırması işleri karıştırdı. Geçen yılsonu itibariyle yüzde 50 TL mevduat hedefini yakalayan bankacılık sektörü şu an yüzde 60’ın gerisinde.

Dövizden dönüşlerde KKM faizi yüzde 18’lere kadar çıkarken, TL mevduata dönüşecek döviz arayışı bankaların dövize de yüksek faiz vermesine yol açtı. Bankacılık kaynaklarından elde edilen bilgiye göre yüksek hacimli dövizden TL’ye dönüşlerde yıllık dolar faizi yüzde 25’e kadar çıkabiliyor.

TL mevduat oranı yüzde 55 seviyesinde

Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre 10 Şubat haftası itibariyle bankacılık sektöründe TL mevduat oranı yüzde 55,52 düzeyinde bulunuyor. Kamu mevduat bankalarında TL mevduatın toplam mevduattaki hissesi yüzde 57,63 iken yerli özel mevduat bankalarında bu oran yüzde 53,1 düzeyinde. Yabancı mevduat bankalarında ise TL mevduatın oranı yüzde 56,55.

Merkez Bankası TL mevduat oranı yüzde 50-60 düzeyindeyse bankalara yüzde 3 komisyon uyguluyor. Komisyonlar, TCMB nezdindeki mecburî karşılık ve ihbarlı döviz mevduat hesaplarında döviz olarak tutulan meblağlar üzerinden tahsil ediliyor. AyrıyetenTCMB gayesi yüzde 60’ın altında kalındığında ek menkul değer alım mecburiliği var.

Dolar ya da Euro mevduatını getiren müşterilere yüksek oranlı faizler

İşte tüm bu makroihtiyati tedbirler TL mevduat yarışını da hızlandırdı. İki bankacılık kaynağından alınan bilgiye göre döviz dönüşümlü kur korumalı mevduat hesaplarında büyük bir rekabet söz konusu. Bilhassa hukukî bireylerin yüksek hacimli döviz dönüşümleri bankaları yeni formüller bulmaya itiyor. Tekrar iki bankacılık kaynağından alınan bilgiye göre dolar veya Euro mevduatını getiren müşterilere yüksek oranlı faizler uygulanıyor.

Kaynaklar bu rekabeti şöyle anlatıyor: Müşteri 100 dolar getirdiğinde öncelikle ona yıllık yüzde 8 dolar faizi söylediği söz veriliyor. Bu, yılsonunda 100 doların 108 dolar olacağını garantiliyor. Akabinde 100 dolar TL’ye dönüştürülerek KKM yapılıyor ve yüzde 18 KKM faizi uygulanıyor. Bu da 100 doların yılsonunda dolar/TL kuru 18.87 düzeyinden hesaplandığında alacağı 340 liralık faizle birlikte 2227 liraya ulaşması manasına geliyor.

3 aya kadar vadeli TL mevduat faizleri yüzde 26’yı geçti

Dolara çevrildiğinde ise yeniden 18.87 dolar/TL kuru baz alındığında müşteri KKM dönüşünde 117 dolar elde ediyor. Bir de bankanın 8 doları da garanti ettiği düşünüldüğünde müşteri tüm bu mevduattan 125 dolar kazanıyor. Yani yıllık dolar mevduatı faizi yüzde 25’e ulaşmış oluyor.

Merkez Bankası’nın 3 aydan daha uzun vadeli TL mevduatlarda zarurî karşılık oranını yüzde 0’a düşürmesi bile 3 aya kadar vadeli mevduata olan ilgiyi azaltmadı. Uygulama ilk devreye alındığında 6 aya kadar vadeli TL mevduat faizi oranları süratli bir yükseliş gösterse de 10 Şubat haftasına gelindiğinde yüzde 14,68 düzeyine geriledi. 3 aya kadar vadeli TL mevduat faizleri ise ortalama yüzde 26,88’e yükseldi. Bir haftada 33 baz puanlık artış oldu. Yüzde 26,88 mevduat faizi oranı ise 21 Eylül 2018 haftasından bu yana görülen en yüksek düzeye işaret ediyor.