AİHM ‘Cumhurbaşkanına hakaret’e “ifade özgürlüğünün ihlali” dedi, mahkeme “dostane tahlile gidilmemiş” diyerek reddetti
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ‘Cumhurbaşkanına hakaret’ suçundan ceza verilen bir müracaatçının “ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine” karar vererek 2 bin 600 Euro tazminat ödenmesine hükmetti. Edirne 6. Asliye Ceza Mahkemesi, AİHM’in ihlal kararı gereği yapılan yeniden yargılanma talebini “dostane tahlile varılamamıştır” gerekçesiyle reddetti.
Edirne’de yaşayan Saide İnanç hakkında, 2019 Facebook’ta yaptığı birtakım paylaşımlar nedeniyle “Cumhurbaşkanına hakaret” suçlamasıyla dava açıldı. Edirne 6. Asliye Ceza Mahkemesi’nde görülen davada İnanç’a, 1 yıl 5 ay 15 gün hapis cezası verildi. Kararın açıklanması ise geri bırakıldı.
İnanç’ın karara yaptığı itiraz da reddedildi. Anayasa Mahkemesi de kararın açıklanması geri bırakıldığı için İnanç’ın hakkını kaybettiğini ifade ederek, başvurusunu kabul edilemez buldu.
AİHM “İfade özgürlüğünün ihlali” dedi, 2 bin 600 Euro ödenmesine hükmetti
Bunun üzerine, İnanç’ın avukatı Veysel Ok mahkemenin kararını Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne (AİHM) taşıdı. Avukat Ok, İnanç’ın eleştirel görüşünü ifade ettiğini fakat mahkûm edildiğini ifade ederek, bilhassa mahkûmiyet kararının açıklanmasının durdurulmasına itiraz etti.
Aynı suçlamadan dört başvuruyu da değerlendiren AİHM, 8 Ekim 2024 tarihli “Erdoğan ve diğerleri/Türkiye davası” kararında, Avrupa İnsan Hakları Sözleşme’nin (AİHS) 10. Hususu uyarınca “ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine” karar verdi. AİHM, Türkiye’nin üç ay içinde, İnanç’a 2 bin 600 Euro ödemesine karar verdi.
Yerel mahkeme talebi reddetti: “Dostane tahlil yoluna gidilmemiş”
AİHM’in ihlal kararının akabinde İnanç, yargılanmanın yenilenmesini talebiyle üç ay içinde mahkemeye başvurdu. Lakin Edirne 6. Asliye Ceza Mahkemesi, AİHM kararına karşın, “yargılama devam ederken sanık ile kontrat tarafı olan Türkiye Cumhuriyeti Devleti’nin arasında AİHM aracılığıyla zımnî yürütülen görüşmeler sonucu dostça tahlile varılması ve bu durumun AİHM tarafından verilecek bir karar ile sabit görülmüş olması gerektiğini” belirtti.
Mahkeme, “dostane tahlil yolu sonucu düşme kararı verildiğine ilişkin AİHM tarafından verilen bir kararın da bulunmadığı” gerekçesiyle yargılamanın yenilenmesi talebini reddetti. Mahkeme ayrıyeten AİHM’in ihlal kararına karşın şimdi katılaşmış bir kararın bulunmadığını ve Bakanlık tarafından da mahkemeye ihlal kararının ve katılaşma şerhinin gönderilmediğini öne sürdü.
|
DOSTANE TAHLİL YOLU NEDİR? Dostane tahlil sonucunda düşme kararı verilmesi Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin yargılama kuralları arasında yer alıyor. Dostane tahlil yolu; Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan bir müracaatın aslı hakkında karar verilmeden önce, müracaatçı ve kontratçı devlet arasında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi aracılığıyla gizlice yürütülen, Avrupa İnsan Hakları Mukavelesinin maksadına uygun olan ve mahkemenin kabulüne bağlı olan anlaşma yolu. Taraflar arasında dostça tahlile varılırsa, mahkeme, olaylarla ve varılan tahlille sınırlı kısa bir açıklamayı içeren kararını vererek başvuruyu kayıttan düşürüyor. Yasal düzenleme Avrupa İnsan Hakları Kontratının 39. unsurunda dostça tahlil yolu karar altına alınıyor. Buna göre;
|