Prof. Ahmet Ercan: Beklenen İstanbul depremi için Marmara’da gözlem yapılıyor; kayma başladığında haber alabileceğiz

Deprem uzmanı Prof. Dr. Övgün Ahmet Ercan, beklenen İstanbul sarsıntısına ilişkin olarak, “Şu anda Marmara’da Kandilli ile ortak bir şekilde kayma ölçerle müşahedeler yapılıyor. Kırılma öncesi bir kayma ve yürüme başladığı zaman biz bunu haber alabileceğiz” dedi. 

Dünyaca ünlü bilim mecmuası Science’da yayımlanan bir çalışma büyük sarsıntılardan 48 saat önce faylarda meydana gelen anormalliklerin tespit edilebildiğini ortaya koydu. Bilim beşerlerine göre bu buluş tek başına zelzelelerin evvelce bilinmesini sağlamıyor, zira bu öncü kaymaların tespit edilmesi için 50 kat daha hassas ölçüm yapan aletler gerekiyor…

Haber Global’e konuşan Prof. Dr. Haluk Eyidoğan ölçümlerin hem uydulardan hem de yerdeki istasyonlardan yapıldığını belirtti. Eyidoğan bu teknolojilerin bilhassa son 5-6 yılda daha da geliştiğini kaydetti.

Prof. Dr. Eyidoğan özetle şunları kaydetti:

“Bu aygıtlardan biri GPS. AyrıyetenINSAR ve GNSS isimli uydu aygıtları da var. Bu aygıtlarla yer yüzündeki çok ufak hareketler bile izlenebiliyor. Fayların yeryüzündeki hareketi öteden beri jeodezik tekniklerle de izlenebiliyordu. Yani 50 yıl önce de ölçebiliyorduk.

Diyelim ki Kuzey Anadolu Fayı üzerinde yılda iki ile üç santim arasında bir hareket var. Bilindiği benzeri Türkiye’nin kuzeyi doğuya kayarken güneyi batıya kayıyor. Şu Anda biz bunu çok daha hassas bir şekilde ölçer hale geldik. Fakat buna bakıp da neresinde ne büyüklükte bir sarsıntı olacak kesin olarak bilemiyoruz.”

Kırığın yürümesi

Jeofizik Yüksek Mühendisi Prof. Dr. Ahmet Ercan şunları söyledi:

“Bu ölçümler uzun müddettir yapılıyor. Biz buna Türkiye’de ‘kırığın yürümesi’ ismini veriyoruz. Kırığın yürümesi birkaç günle bir hafta evvelce başlayabiliyor. Kırılmayla bir arada sarsıntı oluyor. Türkiye’de 1999 öncesinde de buna benzeyen hareketler ölçüldü.

‘Yürüme-kayma ölçer’ aletleri var. Bunlar yere yerleştiriliyor ve daima olarak jeofizik mühendisleri buradan ölçü alıyor. Kırılma öncesi, kırılmasız kayma yerde başladığı zaman bunlar gözlemleniyor. Buna göre deniyor ki, burada kayma var yakında kırılma oluşabilir.

Beklenen İstanbul zelzelesi için de şimdi Marmara’da Kandilli ile ortak bir şekilde kayma ölçerle müşahedeler yapılıyor. Kırılma öncesi bir kayma ve yürüme başladığı zaman biz bunu haber alabileceğiz. Sience mecmuasında yer alan çalışma küçümsenecek bir çalışma değil. Fakat her zelzelede kırılmasız kayma olmaz. Bundan Ötürü kırılmasız kayma olan sarsıntıları evvelce tahmin etmek mümkün olabilecek.”